Endometrizois


Hem nedeni bilinemeyen hem de tamamen yok edilemeyen bir hastalıktır. O yüzden endometriozisin  zararlarını önleyerek birlikte yaşamasını öğrenmek gerekir.  Hastalığın oluşum mekanizmasında sadece rahim iç yüzeyinde olması gereken endometrium dokusunun (rahim zarı) rahim dışındaki dokulara (yumurtalık, tüpler, karın zarı vs) yerleşmesidir. Bu dokular her ay hormonların etkisi altında tıpkı rahim içindeki doğal döngüde olduğu gibi adet döngüsü yaşarlar. Biriken kan adet gibi dışarı atılamadığı için etrafındaki dokularda iltihap benzeri reaksiyon oluşturur. Bunun sonucunda tutulum gösterdiği  organların işlevlerini olumsuz etkileyebilmektedir.

En sık 3 yere yerleşir

1   Yumurtalık içerisine: Kist (endometrioma) oluşur ve boyutuna göre yumurtalıkta tahribat yaparak yumurtalık rezervini azaltabilir.

Karın zarı tabakasına ; yarattığı yapışıklıklardan dolayı tüplerin fonksiyonu etkilenerek doğal yolla gebe kalmak zorlaşabilir. 

Derin pelvis denilen barsak ve vajina arasında şiddetli ağrıya yol açan bölgeye yerleşir. Sıklıkla şiddetli ağrının sebebi bu bölgedeki nodüllerdir. 






Şikayetleri nelerdir?



Ağrı ve gebe kalmayı güçleştirmektir.

AĞRI : En sık ağrılı adet görmekten yakınılır. Karın zarına ve rahim bağlarının üzerine yuvalanan, odaklardan kaynaklanmaktadır. Ayrıca kalın bağırsak ve vajina arasındaki tutulumda cinsel ilişki ve dışkılama sırasında ağrıda oluşabilir.

İNFERTİLİTE (gebe kalmada güçlük): Tüplerde yapışıklık ve sertleşme yumurtalıktan salınan yumurtayı yakalayıp rahime taşıma işlevini bozarak kısırlığa yol açabilmektedir.

 Endometriozis tanısı nasıl konulur?
 Jinekolojik muayene sırasındaki ağrı ile birlikte sertlikler saptanabilir. Ultrasonografide çikolata kistleri net olarak tespit edilebilir.

Endometriozis Tedavisinde ne amaçlanır?

Tedavinin iki amacından biri ağrıları yok etmek diğeri de gebelik sağlamaktır. Gebe kalmak isteyen hastalara yönelik uzun süreli baskılayıcı hormon tedavisi çoğu hastada zaman kaybına yol açmakta ve hastanınksıstlı  üreme potansiyeli olduğu süreleri azaltmaktadır

Endometriozis hastalığını ileri dönemlerde kansere dönüşüm riski var mıdır?

Hayır söz konusu değildir. Ancak endometriomaların (çikolata kistlerinin) kanserle ayrımının yapılabilmesi önemlidir. Şüpheli vakalarda laparoskopi biyopsi amaçlı kullanılabilir.

Endometriozis de Cerrahi Tedavi Yöntemleri nelerdir?

1  Yumurtalık kistlerin çıkarılması: Faydası tartışmalıdır. Yumurtalık rezervine zarar verebilmekte, tüp bebek şansını azaltmakta ve bazen yumurtalık fonksiyonun yok etmektedir.

2  Karın zarındaki endometriozis odaklarının yakılması:   Hafif endometriozis de uygulanan bu yöntemin etkinliği bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.  

3  Barsak ve vajina dokusu arasına yerleşen derin pelvis odaklarının çıkartılması: Ağrı için en etkili yöntemdir. Ancak deneyimli cerrahlar tarafından yapılmalıdır.

Tüp bebek tedavisini olumsuz etkiler mi ?

Hayır,  endometriozisli hastalarda tüp bebek şansı olumsuz etkilenmez.

Tüp bebek öncesi cerrahi tedavinin yeri var mıdır?

Hayır yoktur. Ne çikolata kistlerinin çıkartılması ne de karın zarındaki odakların koterize edilmesi gerekli değildir. Tam tersine çikolata kistlerinin çıkartılması yumurtalık dokusundan sağlam hücrelere de zarar verebileceği için rezerv azalması yaratarak tedavi başarısını düşürür.