Endometrizois


Hastalığın tanımı rahim iç yüzeyinde olması gereken endometrium dokusunun (rahim zarı) diğer doku ve organlarda yerleşmesidir. Bu dokular her ay hormonların etkisi altında tıpkı rahim içindeki doğal döngüde olduğu gibi adet döngüsü yaşarlar. Biriken adete benzer kanama dışarı atılamadığı için etraf dokularda iltihap benzeri reaksiyon oluşturarak bu organların işlevlerini olumsuz etkileyebilmektedir. Sebebi bilinemeyen ve tamamen tedavi edilemeyen bir hastalıktır. O yüzden endometriozis de hastalıktan tamamen kurtulmak yerine zararlarını önleyerek birlikte yaşamasını öğrenmek gerekir.

En sık 3 yere yerleşir

1. Yumurtalık içerisine: Kist (endometrioma) oluşur ve boyutuna göre yumurtalıkta tahribat yaparak yumurtalık rezervini azaltabilir.
2. Karın zarı tabakasına ; yarattığı yapışıklıklardan dolayı tüplerin fonksiyonu etkilenerek doğal yolla gebe kalmak zorlaşabilir. 
3. Derin pelvis denilen barsak ve vajina arasında şiddetli ağrıya yol açan bölgeye yerleşir. Sıklıkla şiddetli ağrının sebebi bu bölgedeki nodüllerdir. 

Yakınmalar nelerdir?

En sık 2 yakınma ağrı ve gebe kalmada güçlüktür.
AĞRI : Karın zarına ve rahim bağlarının üzerine yuvalanan, odaklardan kaynaklanmaktadır. En sık ağrılı adet görmekten yakınılırken, kalın bağırsak ve vajina arasındaki tutulumda cinsel ilişki ve dışkılama sırasında ağrı da oluşabilir.
İNFERTİLİTE (gebe kalmada güçlük): Tüplerde yapışıklık ve sertleşme yumurtalıktan salınan yumurtayı yakalayıp rahime taşıma işlevini bozarak gebe kalmayı güçleştirebilir.


Endometriozis tanısı nasıl konulur?

Jinekolojik muayene sırasındaki ağrılı sertlikler saptanabilir. Ultrasonografide çikolata kistleri tipik olarak gözlenirken asıl teşhis yöntemi laparoskopi operasyonudur.

Endometriozis Tedavisinde ne amaçlanır?

Tedavinin iki amacından biri ağrıları yok etmek diğeri de gebelik sağlamaktır. Gebe kalmak isteyen hastalara yönelik uzun süreli baskılayıcı hormon tedavisi özellikle yaş ve rezerv sorunu olan hastalarda zaman kaybına yol açmaktadır.

Endometriozis hastalığını ileri dönemlerde kansere dönüşüm riski var mıdır?
Hayır söz konusu değildir. Ancak endometriomaların (çikolata kistlerinin) kanserle ayrımının yapılabilmesi önemlidir. Şüpheli vakalarda laparoskopi biyopsi amaçlı kullanılabilir.

Endometriozis de Cerrahi Tedavi Yöntemleri nelerdir?

1  Yumurtalık kistlerin çıkarılması: Faydası tartışmalıdır. Yumurtalık rezervine zarar verebilmekte, tüp bebek şansını azaltmakta ve bazen yumurtalık fonksiyonun yok etmektedir.

2  Karın zarındaki endometriozis odaklarının yakılması:   Hafif endometriozis de uygulanan bu yöntemin etkinliği bilimsel olarak kanıtlanmamıştır.  

3  Barsak ve vajina dokusu arasına yerleşen derin pelvis odaklarının çıkartılması: Ağrı için en etkili yöntemdir. Ancak deneyimli cerrahlar tarafından yapılmalıdır.

Tüp bebek tedavisini olumsuz etkiler mi ? 

Hayır,  endometriozisin varlığı tüp bebek şansı olumsuz etkilenmez.

Tüp bebek öncesi cerrahi tedavinin yeri var mıdır?

Hayır yoktur. Tam tersine çikolata kistlerinin çıkartılması yumurtalık dokusundan sağlam hücrelere de zarar verebileceği için rezerv azalması yaratarak tedavi başarısını düşürebilir.