Yumurtalık Rezerv Azalması


 Yaşın ilerlemesiyle birlikte doğal olarak yumurtalıklardaki yumurta havuzunun sayı ve kalitesi azalmaktadır. Menapoz dönemine gelindiğinde tüm yumurtalar tamamen tükenir. Rezerv azalması bazı hastalarda beklenenden çok daha erken yaşlarda olabilmektedir.

Yumurta rezervi ne zaman azalmaya başlar?

Genellikle 35 yaşına yaklaşırken, yumurta kalitesi ve sayısı düşmeye başlar. Yumurta sayıları azalırken aynı zamanda genetik olarak kusurlu yumurta oranı da artmaktadır.  Örneğin bir kadının ürettiği yumurtaların 35 yaşından sonra %50 si genetik olarak kusurlu iken 40 yaşından sonra bu oran %80 i bulmaktadır. Bu durum doğal yolla olduğu gibi tüp bebekte de gebe kalma şansını azaltmaktadır. Bu kusurlu yumurtalar döllendikleri zaman çoğu zaman rahime tutunamamakta, tutunma olsa bile düşükle sonuçlanmaktadır.

Yumurta rezervinin azaldığı nasıl anlaşılır? 


En önemli yumurtalık rezerv testi adet döngüsünün herhangi bir gününde vajinal ultrasonda bakılan yumurtalık içerisindeki follikül (yumurta kesecikleri) sayısıdır. Toplamda 10 altında olduğu durumda söz konusudur. Ayrıca kanda AMH değeri 1 in altında olması da azalmayı gösterir. Adetin 2-3. Günü bakılan FSH testi hassasolmayıp tersine yanıltıcı olabilmektedir.

Rezervi az olan hasta gebe kalamaz mı?

Doğal gebeliğe engel bir durum değildir. Düzenli adet görülüyorsa çoğu zaman her ay yumurtlama olmaktadır. Ancak, bu durum

1.    Tüp bebek tedavisi için olumsuzluk özelliktir. Çünkü daha az yumurta üreteceği için tüp bebek şansı azalmaktadır.

2.    Menapoz yaşı erken olabilmektedir. Bundan dolayı rezervi düşük olanların tedavi konusunda erteleyici karar alması yanlış olabilir.

 Yumurta rezervinin azalmasına yol açan faktörler:

Çoğu zaman genetik farklılıklar yol açar ve bu farklılığın sebebi bilinemez. Aşağıdaki durumlar ise rezerv üzerinde olumsuz katkı sağlayan nedenlerdir.

1.    Yumurtalıklara yapılan operasyonlar

2.    Endometriozis
 (şiddetli)

3.    Kanser tedavileri (Kemoterapi, radyoterapi)

4.    Sigara.

Doğum kontrol hapları ve diğer korunma yöntemleri kesinlikle etkilememektedir. 


 

Yumurtalık rezervinin çok kötü olduğu durumlarda neler yapılabilir?


Rezervi arttıran herhangi bir ilaç bulunmamaktadır. Kök hücre teknolojisinde gelişmeler gelecekte çare olabilir. Yumurta bağışına ülkemizde yasalar izin vermemektedir.